Analiz

Foreign Policy | 2019 yilini sekillendiren olaylar: Ikinci bölüm!

01 Ocak 2020, 01:15

PeyamaKurd - Bugün 2019 yılının son günü ve saatler sonra tüm dünya koca bir yılı geride bırakarak 2020 yılına merhaba diyecek. Peki 2020 yılına girmeden önce 2019’un arkeoloji taramasını hiç yaptınız mı? 2019’da neler yaşandı ve geride neler kaldı? Söz konusu durumların 2020’ye yansıması nasıl olacak? Tüm bu soruların yanıtını ABD’de yayın yapan Foreign Policy dergisi yazarı Lara Seligman iki bölümden oluşan ve toplamda 10 başlık alında toplanan, “2019'u şekillendiren olaylar” makalesinde ele aldı.

`(İkinci Bölüm)`

"Afganistan'daki barış görüşmelerinden, Huawei'nin yükselişine kadar ulusal güvenliği değiştiren beş olay."

6. Protestolar Orta Doğu’yu sallandırdı

2019 yılı İran, Irak ve Lübnan için bazı protesto gösterilerine sahne oldu ve hükümetler için en zorlu senelerden biri oldu. Lübnan'da siyasi seçkinlere yönelik kayıtsızlık, protestolara yol açtı.

Irak'taki protestolar, Başbakan Adil Abdulmehdi'yi ölümcül bir baskıdan sonra istifa etmeye zorladı. İran'da rejim, yaygın hükümet karşıtı protestolara kaba kuvvet uygulayarak ülkenin internetini bir hafta boyunca kapattı ve yüzlerce protestocuyu öldürdü.

7. Afgan barış görüşmeleri başlıyor, durduruluyor ve yeniden başlatılıyor

ABD Başkanı Donald Trump'ın, Afganistan elçisi Zalmay Halilzad, Afganistan'daki savaşı sona erdirmek için bir adım attı. Ancak Halilzad ve Taliban Eylül ayında bir anlaşmaya varmaya yaklaştıklarında, ABD Başkanı Donald Trump, Afganistan'daki Amerikan askerlerine sürpriz bir ziyaret gerçekleştirdi ve Taliban ile görüşmelere yeniden başladıklarını duyurdu.

Taliban'ın iktidar konseyinin müzakereler için geçici bir ateşkesi kabul edeceğini açıkladığı için müzakereler yeniden başladı. Bu barış anlaşması nihayet ABD'nin, Afganistan'daki askeri operasyonlarına son vermesi zemin hazırlayacaktı. Fakat yaklaşık yirmi yıl sonra bile, barışa giden yol kesin değil.

8. Abd-Çin rekabet yüksek teknolojiye geçiyor

Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, teknoloji ve iletişim altyapısında liderlik konusunda yıllardır savaştılar. Bu yıl, bu savaş Çinli teknoloji devi Huawei'nin dünya çapında 5G ağlarını yaymasıyla başladı. Üst düzey ABD liderleri, Çin'in ağları casusluk için kullanacağından korkan müttefikler adına Pekin'e ateşle oynamamaları için acil uyarılarda bulundular.

Fakat Huawei, güç mücadelesine dalmış durumda, ABD'li yetkililer hiçbir büyük Çinli şirketin hükümetten bağımsız olamayacağı konusunda uyarıyor. Savaş henüz bitmedi. Ayrıca 5G teknolojisinin 21. yüzyıl ekonomisinin merkezi sistemi olduğu düşünülüyor.

9. Yemen'deki savaş sürüyor

Acımasız iç savaşından beş yıl sonra Yemen, dünyanın en kötü insani krizlerin yaşanmasına devam ediyor. Yemen’de nüfusun çoğunluğu insani yardıma ihtiyacı olan ve milyonlarcası açlık riski altında bulunuyor. ABD'nin, Yemen'deki Suudi destekli koalisyona verdiği destek, Washington'da Trump’ın savaş güçleri yetkilileri üzerindeki yetkileri hakkında sert tartışmalara yol açtı ve Trump’ın yönetiminde olmasa da Suudi Arabistan'ın Kongre içindeki duruşuna zarar verdi.

Suudi Arabistan kendisini İran destekli Huti isyancılarına karşı maliyetli çatışmalardan kurtarmaya hevesli görünüyor.

10. Radikal gruplar Batı Afrika'da yer edindi

ABD'nin Suriye'deki müttefikleri, IŞİD’in fiziksel halifeliğinin son kalıntılarını yok ettikçe radikal örgütler, Batı Afrika'da yer kazanıyordu. IŞİD bayrağını sallayanlar da dahil olmak üzere aşırılık yanlısı gruplar bu yıl Mali, Nijer ve Burkina Faso'nun bazı bölgelerinde genişledi. Bölgesel ve Batılı liderleri kendilerine yanıt vermeye çağırıyorlar. Radikal örgütlerin gelecek yıl sonuna kadar da esintileri devam edebilir.